Vụ việc phân chia khoản tiền bồi thường bản quyền trị giá 1,5 tỷ USD của Anthropic đang gặp nhiều sóng gió khi hàng loạt tác giả lên tiếng tố cáo các nhà xuất bản và đại lý văn học đòi chia tiền không đúng quy định. Thỏa thuận đền bù này được thông qua sau khi Anthropic chấp nhận đền bù cho tác giả của gần 500.000 cuốn sách bị vi phạm bản quyền trong quá trình thu thập dữ liệu huấn luyện AI.
Theo điều khoản thỏa thuận, mỗi tác phẩm bị vi phạm được bồi thường 3.000 USD. Nếu sách còn đang phát hành, số tiền được chia đều 50-50 giữa tác giả và nhà xuất bản; nếu sách tự xuất bản hoặc nhà xuất bản đã trả lại quyền tác giả, người viết sẽ nhận toàn bộ 100%. Tuy nhiên, đại diện trang Writers Beware và nhiều tác giả cho biết các nhà xuất bản đang đòi nhận trọn 100% tiền đền bù hoặc nộp đơn đòi tiền cả ở những cuốn sách đã hết hạn hợp đồng từ nhiều năm trước. Đáng chú ý, một số đại lý văn học dù không nắm giữ bản quyền cũng nhảy vào đòi trích phần trăm.
Đại diện tổ chức Authors Guild nhận định đây có thể là hậu quả từ hệ thống lưu trữ hồ sơ yếu kém của các nhà xuất bản hơn là hành vi cố tình trục lợi. Mặc dù vậy, sự trùng lặp lỗi trên quy mô lớn cho thấy những bất cập hệ thống trong quy trình xử lý đền bù đợt này. Hiện các tổ chức bảo vệ quyền lợi đang hướng dẫn tác giả thực hiện thủ tục khiếu nại để đòi lại số tiền chính đáng.
Tranh chấp này phản ánh sự phức tạp trong khâu quản lý tài sản trí tuệ khi các công ty AI thực hiện đền bù dữ liệu huấn luyện. Đây cũng là bài học kinh nghiệm quan trọng cho cộng đồng AI và giới sáng tạo nội dung tại Việt Nam về việc chuẩn hóa và bảo hộ bản quyền số trong kỷ nguyên AI.
Nguồn: TechCrunch — Biên dịch & tổng hợp: danhbaai.com